Thứ Hai, 6 tháng 4, 2020

CẦU BÌNH LỢI XƯA

                                              CẦU BÌNH LỢI XƯA





Hệ thống đường sắt Sài Gòn được Pháp chú trọng đầu tư cực kỳ đàng hoàng vì lúc đó Nam Kỳ được công nhận là LÃNH THỔ HẢI NGOẠI của Pháp ( khác với Bắc Kỳ chỉ là bảo hộ )

Tham vọng của Pháp là xây đường sắt lên tới Tây Ninh để nối qua Cambot và Xiêm La. Pháp cũng đã thực hiện được tuyến đường sắt xuống tận Mỹ Tho để vận chuyển lúa gạo từ Lục Tỉnh Miền Tây về Sài Gòn Gia Định.  Dù là đường sắt nhưng tuyến Sài Gòn Mỹ Tho giai đoạn đầu khi qua sông Tiền còn phải tăng bo bằng phà ( đường thủy) rất thú vị.



Điểm nhấn đẹp nhất đầu tiên của hệ thống đường sắt Sài Gòn là Cầu Bình Lợi - Le Pont de Binh Loi

Trong bức hình bưu thiếp tuyệt đẹp dưới đây có ghi dòng chữ COCHINCHINE- Saigon- Le Pont du tour de l'inspection .

Chữ "l'inspection" không phải là "trạm gác" cũng không phải là "thanh tra". Nó nằm trong cái gọi là "le tour de l'inspection" của giới nhà giàu Pháp ở Sài Gòn đầu những năm 19 thế kỷ 20. Thường tour này là nghe ca nhạc ở Sở Thú sau đó lên thổ mộ đi vòng vòng Sài Gòn để tham quan nội đô và ra ngoại ô ngắm hoàng hôn, khi đó Thị Nghè, Giồng ông Cộ chỉ là một vùng ngoại ô.

Tại sao có chữ "l'inspection" ở đây vì tour này thường kết thúc tại Le bureau de L'inspection à Gia Định, nghĩa là Tòa Bố Chánh Gia Định 


Tòa Bố Chánh Gia Định

Trong bức hình có cây cầu sắt , thì chỉ rõ cầu Bình Lợi là một điểm xa nhất của tour này, khi đó bắt đầu tham quan bằng xe hơi nước xen lẫn với xe thổ mộ và xe kéo.
Hệ thống đường sắt Sài Gòn Gia Định được Pháp chú trọng đầu tư cực kỳ đàng hoàng vì lúc đó Nam Kỳ - COCHINCHINE được công nhận là LÃNH THỔ HẢI NGOẠI của Pháp ( khác với Bắc Kỳ - TONKIN chỉ là BẢO HỘ). Hệ thống đường sắt Sài Gòn Gia Định được Pháp chú trọng đầu tư cực kỳ đàng hoàng vì lúc đó Nam Kỳ - CONCHINCHINE được công nhận là LÃNH THỔ HẢI NGOẠI của Pháp ( khác với Bắc Kỳ - TONKIN chỉ là thuộc địa). Một loạt tuyến đường sắt nội ô Sài Gòn thời nay đã hoàn toàn mất dấu như tuyến " đường rầy bo bo Khánh Hội - Bến Thành, tuyến Bến Thành Thủ Dầu Một mà ngày nay chỉ còn địa danh huyến thoại "Ngã Tư Ga"







Cầu Bình Lợi được nhà thầu Pháp thi công theo nhịp thép vòm rất đẹp.  Ở nhịp giữa có thể mở ngược lên 90 độ để cho tàu thuyền đi qua lại vào giờ nhất định. ( ở Sài Gòn lúc đó còn có cầu Quay Khánh Hội cũng mở ra cho tàu bè từ Kênh Tàu Hũ ra Sông Sài Gòn, nhưng mở bằng cách quay ngang nhịp).


Hà Nội ( Bắc Kỳ ) chỉ là thuộc địa bảo hộ, Trung kỳ là bảo hộ, Nam Kỳ là Lãnh thổ Thuộc địa hải ngoại và ba xứ đều nằm chung trong Đông Dương thuộc Pháp ( còn có Ai Lao, Cao Miên và có thêm vùng Quảng Châu Loan ở phía Bắc Hải Nam cũng thuộc quyền của Toàn Quyền Đông Dương vào năm 1900 )

Nam Kỳ - COCHINCHINE là vùng đất Pháp nó chiếm cái rẹt sau khi liên quân Tây Ban Nha - Pháp chết dẫm ở Vịnh Tourant ( Đà Nẵng ) vì không qua nổi cái đồn nho nhỏ của An Nam cố quốc đóng trên đèo Hải Vân. Vì vậy Nam Kỳ - COCHINCHINE được Pháp cho hưởng chính sách Lãnh Thổ Hải Ngoại với nhiều ưu đãi về Giáo Dục, nuôi dưỡng nhân tài....khác với Trung Kỳ và Bắc Kỳ


Bắc Kỳ -TONKIN là một câu chuyên khác, nó liên quan nhiều đến chiến tranh Pháp - Thanh ở biên giới.

Phan Đăng An 







Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét